بیانیه رسمی Lion and Sun Stichting و Gen Z Network درباره حذف جنبش گسترده دموکراتیک از پنل دوم میزگرد پارلمانی درباره ایران در مجلس نمایندگان هلند.
موضوع: پنل دوم در مجلس نمایندگان هلند (Tweede Kamer): سیاستمداران و فعالان حقوق بشر ایرانی — دوشنبه ۶ ژوئیه ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۳۰ تا ۱۵:۱۵
ما، امضاکنندگان این بیانیه، نمایندگان سازمانهای جامعه مدنی ایرانی و فعالان، از ابتکار کمیسیون دائمی امور خارجه مجلس نمایندگان هلند در برگزاری میزگرد پارلمانی درباره ایران استقبال کردیم و از تعهد این کمیسیون به شنیدن صدای ایرانیان قدردانی میکنیم. با این حال، با نگرانی جدی دریافتیم که پنل دوم ـ که به سیاستمداران و فعالان حقوق بشر ایرانی اختصاص داشت ـ حتی یک نماینده از جنبش گسترده دموکراتیک در خود نداشت؛ جریانی که بخش مهمی از اپوزیسیون و جامعه مدنی ایران را تشکیل میدهد و حول شاهزاده رضا پهلوی و چهار اصل او ـ یعنی تمامیت ارضی، آزادیهای فردی، جدایی دین از حکومت و انتخابات آزاد ـ متحد شده است. افزون بر این، هر بحث پارلمانی درباره حقوق بشر در ایران باید دربرگیرنده صدای خانوادههای جانباختگان، بازماندگان سرکوب و سازمانهایی باشد که مستقیماً نمایندگی قربانیان خشونت دولتی را بر عهده دارند.
این غیبت، پرسشهای جدی درباره جامعیت و توازن نمایندگی در پنل برانگیخت. نظرسنجیهای مستقل ـ از جمله نظرسنجی مؤسسه عرف که نشاندهنده ۷۹.۹ درصد رضایت از شاهزاده رضا پهلوی است و گزارش گامان با ۴۹ درصد پشتیبانی ـ و همچنین تظاهرات مکرر میلیونها ایرانی، اعتراضات دانشگاهی و تجمعات بزرگ ایرانیان دیاسپورا (از جمله راهپیمایی جهانی بیش از یک میلیون ایرانی در ۱۴ فوریه ۲۰۲۶) نشان میدهند که این جنبش دموکراتیک پایگاه مردمی گستردهای در میان ایرانیان دارد. دهها سازمان مستقل جامعه مدنی و گروه سیاسی بهصراحت این اصول را تأیید کرده و شاهزاده رضا پهلوی را بهعنوان چهره محوری گذار به دموکراسی شناختهاند، آنطور که در نشست همگرایی مونیخ در ۱۶ فوریه ۲۰۲۵ به روشنی آشکار شد. صرفنظر از اینکه کسی با این جنبش موافق باشد یا نه، غیبت کامل آن از پنلی که هدفش شنیدن صدای سیاستمداران و فعالان حقوق بشر ایرانی بود، مجلس را از یک دیدگاه دموکراتیک بنیادین محروم کرد و خطر ارائه تصویری ناقص ـ و در نتیجه احتمالاً گمراهکننده ـ از جامعه مدنی ایران را به همراه داشت. یک مشورت دموکراتیک باید دیدگاههای اقلیت را نیز در بر گیرد، اما این دیدگاهها باید مکمل صدای پایگاه گسترده دموکراتیک باشند، نه جایگزین آن.
خود روند جلسه نیز نشان داد که چرا نمایندگی متوازن اهمیت دارد. پنل دوم با لحظاتی از تنش و درگیری کلامی همراه بود و شمار قابل توجهی از حاضران پیش از پایان جلسه سالن را ترک کردند. هرچند اختلاف نظر بخشی طبیعی از بحث دموکراتیک است، این رویدادها خطرات برگزاری گفتوگو درباره آینده ایران را آشکار کرد؛ آن هم در شرایطی که بخش بزرگی از جامعه دموکراتیک از این گفتوگو کنار گذاشته شده است. نمایندگی فراگیر، گفتوگو را پربار میکند؛ حذف و طرد، زمینهساز کینه، قطبیشدن و بیاعتمادی به فرآیند مشورت میشود.
همچنین میپرسیم: آیا پنلی درباره حقوق بشر ایران میتواند واقعاً نماینده همه باشد اگر در آن صدای سازمانهایی که خانوادههای جانباختگان کشتار ژانویه ۲۰۲۶ را نمایندگی میکنند شنیده نشود، یا صدای کسانی که برای نجات عزیزانشان از موج اعدامهای جمهوری اسلامی دست و پا میزنند؟ سازمانهای امضاکننده این بیانیه دقیقاً نماینده همین خانوادهها هستند. گواهی آنان انتزاعی یا ایدئولوژیک نیست ـ تجربهای است زیسته، آغشته به فقدانهایی که وصفشان ناممکن است، به استقامت، و به پایبندی راسخ به دادخواهی. هیچ بحثی درباره حقوق بشر در ایران بدون شنیدن صدای کسانی که گرانترین بهای آزادی را پرداختهاند تمام و کمال نخواهد بود.
با احترام درخواست میکنیم که مشورتهای پارلمانی آینده درباره ایران دربرگیرنده نمایندگانی از همه جریانهای اصلی دموکراتیک درون جامعه مدنی ایران باشد و فرصتهایی برای گفتوگویی گستردهتر و فراگیرتر فراهم شود. شنیدن طیف وسیعی از صداها ـ از جمله صدای سازمانها و فعالان بسیاری که حول چهار اصل شاهزاده رضا پهلوی متحد شدهاند ـ گفتوگو را سازندهتر خواهد کرد و مشروعیت، توازن و ارزش دموکراتیک تعامل مجلس با مردم ایران را تقویت میکند. ما آمادهایم در پنل آتی شرکت کنیم تا نماینده این اکثریت دموکراتیک گسترده باشیم، از جمله خانوادههایی که عزیزانشان را به وحشیگری جمهوری اسلامی از دست دادهاند.
Lion and Sun Stichting — هلند (mithra-iran.org) Gen Z Network (gen-z-network.org)